Większość osób jest przekonanych, że odszkodowanie i zadośćuczynienie odnoszą się do tego samego świadczenia. W rzeczywistości jednak terminy te oznaczają zupełnie co innego – każde z tych świadczeń ma bowiem odmienny cel. W przypadku odszkodowania jest to zrekompensowanie szkody odniesionej na majątku, zaś zadośćuczynienie ma zrekompensować szkodę niemajątkową. W pewnych sytuacjach osoba pokrzywdzona może otrzymać oba te świadczenia.
Czym dokładnie jest zadośćuczynienie?
Jest to świadczenie pieniężne, które ma na celu kompensację krzywdy niematerialnej. Doznana krzywda może mieć nie tylko charakter fizyczny, ale także psychiczny. O przyznanie zadośćuczynienia możesz wnioskować, jeśli doznałeś traumy w związku ze stratą bliskiej osoby na skutek wypadku. Możesz dochodzić przyznania tego świadczenia także wtedy, gdy na skutek ciężkiego i trwałego uszkodzenia ciała powstała u Ciebie niepełnosprawność. Tego typu świadczenie może zostać przyznane również w przypadku szkody odniesionej na skutek niesłusznego pozbawienia wolności.
Komu przyznawane jest zadośćuczynienie?
Zadośćuczynienie to specyficzne świadczenie pieniężne, jego nietypowość wynika między innymi z faktu, iż oszacowanie cierpienia – szczególnie psychicznego – jest niemożliwe. Przyznana przez sąd kwota zadośćuczynienia może jedynie złagodzić negatywne przeżycia związane z powypadkową traumą czy śmiercią bliskiej osoby. Świadczenie to może otrzymać nie tylko osoba, która szkody te poniosła, przysługuje ono również najbliższym członkom rodziny osoby, która na skutek uszkodzenia ciała bądź rozstroju zdrowia poniosła śmierć. Sąd wyliczając wysokość zadośćuczynienia, bierze pod uwagę między innymi wiek osoby pokrzywdzonej oraz stopień doznanych przez nią negatywnych doznań, a w przypadku zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej także stopień pokrewieństwa.
Co to jest odszkodowanie?
Odszkodowanie przyznawane jest w celu kompensacji doznanej krzywdy materialnej. Osoba poszkodowana może domagać się zwrotu kosztów, które poniosła na remont mieszkania zalanego przez sąsiada czy na naprawę samochodu od sprawcy kolizji drogowej. Jeśli zostałeś poszkodowany w wypadku, masz prawo domagać się od jego sprawcy także pokrycia kosztów leczenia, rehabilitacji i zakupu specjalistycznego sprzętu, na przykład wózka inwalidzkiego. Możesz też domagać się zwrotu wydatków poniesionych na dostosowanie mieszkania lub domu do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Zgodnie z zapisami kodeksu cywilnego naprawienie szkody materialnej nie musi być świadczeniem pieniężnym. Sprawca szkody może zostać też zobowiązany do przywrócenia stanu poprzedniego – świadczenie pieniężne jest przyznawane wtedy, gdy nie jest to możliwe. Co więcej, jeśli stan poprzedni da się przywrócić, jako osoba poszkodowana nie musisz się na to godzić.
Odszkodowanie i zadośćuczynienie to dwa różne świadczenia, jedno przyznawane jest za szkody majątkowe, drugie za doznaną krzywdę niemajątkową. Istotne jest to, że jako osoba poszkodowana w jednym zdarzeniu masz prawo wystąpić zarówno o przyznanie odszkodowania, jak i zadośćuczynienia.
