Polski system prawa handlowego stanowi kompleksowy zbiór regulacji określających status prawny przedsiębiorców oraz ich prawa i obowiązki w obrocie gospodarczym. Kluczowym elementem tego systemu jest zasada wolności działalności gospodarczej, która znajduje odzwierciedlenie w licznych przepisach gwarantujących przedsiębiorcom możliwość swobodnego podejmowania, wykonywania i zakończenia działalności. Jednocześnie prawo nakłada na przedsiębiorców szereg obowiązków mających na celu zapewnienie uczciwej konkurencji, ochronę konsumentów oraz przejrzystość obrotu gospodarczego. Najważniejszymi aktami prawnymi regulującymi status przedsiębiorców w Polsce są Kodeks spółek handlowych oraz ustawa Prawo przedsiębiorców z 2018 roku, stanowiąca element tzw. Konstytucji Biznesu. Niniejsze opracowanie przedstawia kompleksową analizę praw i obowiązków przedsiębiorców wynikających z polskiego prawa handlowego, z uwzględnieniem najnowszych regulacji prawnych oraz zasad interpretacji przepisów.
Ramy prawne regulujące działalność przedsiębiorców w Polsce
Prawo handlowe w Polsce to zespół norm prawa prywatnego regulujących stosunki zawierane pomiędzy przedsiębiorcami, wewnętrzne relacje spółek prawa handlowego oraz stosunki pomiędzy tymi spółkami a osobami trzecimi^2. Normy te zawarte są w różnych aktach prawnych, które niekiedy obejmują – obok norm prawa prywatnego – również normy prawa publicznego. Wśród najważniejszych aktów prawnych w zakresie prawa handlowego wymienić należy przede wszystkim Kodeks spółek handlowych, ustawę Prawo upadłościowe, ustawę Prawo restrukturyzacyjne oraz ustawę o ochronie konkurencji i konsumentów^1. Istotne znaczenie ma również Kodeks cywilny, który stanowi fundamentalny akt prawny w zakresie prawa prywatnego i znajduje zastosowanie również w stosunkach handlowych.
Przełomowym momentem w rozwoju polskiego prawa handlowego było wejście w życie 30 kwietnia 2018 roku pakietu ustaw tworzących tzw. Konstytucję Biznesu, której kluczowym elementem jest ustawa z 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców^3. Akt ten zastąpił wcześniej obowiązującą ustawę o swobodzie działalności gospodarczej i wprowadził szereg nowych rozwiązań mających na celu wzmocnienie pozycji przedsiębiorców w relacjach z organami administracji publicznej. Według uzasadnienia do ustawy, jej głównym celem jest pełniejsze urzeczywistnienie konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej, stymulacja do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej oraz ułatwienie przedsiębiorcom rozwijania ich biznesów^3.
Zasada jedności prawa cywilnego i jej znaczenie dla prawa handlowego
W polskim systemie prawnym obowiązuje zasada jedności prawa cywilnego, co oznacza, że prawo handlowe nie ma wystarczającego zakresu regulacji dla samodzielnego stosowania jego norm^1. Normy prawa handlowego mogą być stosowane jedynie w łączności z normami prawa cywilnego, np. części ogólnej, prawa rzeczowego lub zobowiązań. Kodeks spółek handlowych, obowiązujący od 2001 roku, realizuje tę zasadę, określając jednocześnie zasady stosowania norm prawa cywilnego w prawie handlowym^1.
Artykuł 2 Kodeksu spółek handlowych reguluje relację między przepisami prawa cywilnego a prawem spółek handlowych. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku luki w unormowaniu Kodeksu spółek handlowych zasadą jest stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego wprost, zaś stosowanie Kodeksu cywilnego odpowiednio jest wyjątkiem^1. Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego następuje, gdy wymaga tego właściwość (natura) stosunku prawnego spółki handlowej i może oznaczać trzy możliwe sposoby korzystania z przepisów Kodeksu cywilnego: niektóre przepisy można stosować wprost (bez jakichkolwiek modyfikacji), inne wymagają stosowania z uwzględnieniem odpowiedniej modyfikacji, a jeszcze inne w ogóle nie mogą być stosowane, gdy wymaga tego odmienność stosunku spółki handlowej^1.
Pojęcie przedsiębiorcy w polskim prawie
Definicja przedsiębiorcy ma kluczowe znaczenie dla określenia zakresu podmiotowego praw i obowiązków wynikających z prawa handlowego. W polskim systemie prawnym funkcjonuje kilka definicji przedsiębiorcy, przy czym podstawowe znaczenie mają definicje zawarte w Kodeksie cywilnym oraz w ustawie Prawo przedsiębiorców.
Definicja przedsiębiorcy w Kodeksie cywilnym i ustawie Prawo przedsiębiorców
Zgodnie z art. 431 Kodeksu cywilnego, przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 331 § 1 KC, prowadząca we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową^1. Z kolei ustawa Prawo przedsiębiorców w art. 4 ust. 1 definiuje przedsiębiorcę jako osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niebędącą osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonującą działalność gospodarczą^4. Dodatkowo, zgodnie z art. 4 ust. 2 tej ustawy, przedsiębiorcami są także wspólnicy spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej^4.
Aby podmiot mógł zostać uznany za przedsiębiorcę, musi prowadzić działalność gospodarczą, którą ustawa Prawo przedsiębiorców definiuje w art. 3 jako zorganizowaną działalność zarobkową, wykonywaną we własnym imieniu i w sposób ciągły^4. Istotnym elementem tej definicji jest cecha „zorganizowania”, która wyklucza przypadkowość i jednostkowość podejmowanej aktywności i zakłada pewną ciągłość i powtarzalność^1. Z tego względu podejmowanie prac dorywczych, okazjonalnych nie stanowi działalności gospodarczej, natomiast działalność sezonowa ma już charakter działalności gospodarczej^1.
Rodzaje przedsiębiorców z uwzględnieniem ich wielkości
Ustawa Prawo przedsiębiorców wprowadza podział przedsiębiorców ze względu na ich wielkość, wyróżniając mikroprzedsiębiorców, małych przedsiębiorców oraz średnich przedsiębiorców^4. Mikroprzedsiębiorcą jest przedsiębiorca, który w co najmniej jednym roku z dwóch ostatnich lat obrotowych zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników oraz osiągnął roczny obrót netto nieprzekraczający równowartości 2 milionów euro lub suma aktywów jego bilansu nie przekroczyła równowartości 2 milionów euro^4. Małym przedsiębiorcą jest podmiot zatrudniający średniorocznie mniej niż 50 pracowników oraz osiągający roczny obrót netto nieprzekraczający równowartości 10 milionów euro lub którego suma aktywów bilansu nie przekroczyła równowartości 10 milionów euro^4. Średni przedsiębiorca to podmiot, który nie spełnia kryteriów dla mikro- i małego przedsiębiorcy, ale zatrudnia mniej niż 250 pracowników i osiąga określone progi finansowe^4.
Podział ten ma istotne znaczenie praktyczne, ponieważ określa zakres przysługujących przedsiębiorcom uprawnień oraz nałożonych na nich obowiązków. Na przykład, mikroprzedsiębiorcy oraz mali i średni przedsiębiorcy mogą korzystać z ochrony ze strony Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców^4. Ponadto, klasyfikacja ta może wpływać na możliwość korzystania z określonych form pomocy publicznej, ulg podatkowych oraz uproszczonych procedur administracyjnych.
Konstytucyjna zasada wolności działalności gospodarczej jako fundament praw przedsiębiorców
Zasada wolności działalności gospodarczej stanowi, obok własności prywatnej oraz solidarności, dialogu i współpracy partnerów społecznych, jeden z filarów społecznej gospodarki rynkowej, będącej podstawą ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej^3. Ustawy dotyczące działalności gospodarczej powinny tworzyć niezbędne gwarancje i zabezpieczenia dla tej wolności, a sama ustawa Prawo przedsiębiorców zmierza do stworzenia bardziej efektywnych niż dotychczas legislacyjnych gwarancji i zabezpieczeń dla korzystania przez przedsiębiorców z wolności działalności gospodarczej^3.
Zasada ta znajduje odzwierciedlenie w art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców, który stanowi, że podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach^4. Przepis ten wyraża fundamentalną zasadę równości przedsiębiorców wobec prawa oraz swobodę w zakresie podejmowania decyzji o rozpoczęciu, sposobie prowadzenia oraz zakończeniu działalności gospodarczej. Zasada wolności działalności gospodarczej nie ma jednak charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom, jednak wyłącznie na podstawie przepisów ustaw i tylko ze względu na ważny interes publiczny.
Zasadniczym celem wprowadzenia w życie ustaw wchodzących w skład Konstytucji Biznesu, w tym ustawy Prawo przedsiębiorców, jest pełniejsze urzeczywistnienie konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej, stymulacja do podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej oraz ułatwienie przedsiębiorcom rozwijania działalności gospodarczej^3. Realizacja tych celów ma prowadzić do poprawy warunków prowadzenia biznesu w Polsce, zwiększenia konkurencyjności polskiej gospodarki oraz przyspieszenia rozwoju ekonomicznego kraju.
Szczegółowy katalog praw przedsiębiorców
Polski system prawa handlowego przyznaje przedsiębiorcom szeroki katalog uprawnień, które mają na celu umożliwienie im efektywnego prowadzenia działalności gospodarczej. Prawa te wynikają zarówno z przepisów Konstytucji RP, jak i z ustaw zwykłych, w szczególności z ustawy Prawo przedsiębiorców oraz Kodeksu spółek handlowych.
Swoboda podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej
Jednym z podstawowych praw przedsiębiorców jest swoboda podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 8 ustawy Prawo przedsiębiorców, przedsiębiorca może podejmować wszelkie działania, z wyjątkiem tych, których zakazują przepisy prawa^4. Przepis ten wprowadza zasadę „co nie jest zabronione, jest dozwolone”, co oznacza, że przedsiębiorca może podejmować wszelkie działania niezbędne do realizacji swoich celów gospodarczych, o ile nie są one sprzeczne z prawem. Ponadto, przedsiębiorca może być obowiązany do określonego zachowania tylko na podstawie przepisów prawa, co stanowi istotne zabezpieczenie przed nakładaniem na przedsiębiorców obowiązków w sposób arbitralny i nieprzewidywalny^4.
Ustawa Prawo przedsiębiorców określa również zasady podejmowania działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 17 ust. 1 tej ustawy, działalność gospodarczą można podjąć w dniu złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo po dokonaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej^4. Spółka kapitałowa w organizacji może podjąć działalność gospodarczą przed wpisem do rejestru przedsiębiorców^4. Regulacje te mają na celu uproszczenie procedury rozpoczynania działalności gospodarczej i umożliwienie przedsiębiorcom szybkiego wejścia na rynek.
Rozstrzyganie wątpliwości na korzyść przedsiębiorcy
Istotnym uprawnieniem przedsiębiorców jest zasada rozstrzygania wątpliwości na ich korzyść. Zgodnie z art. 10 ust. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców, jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, organ rozstrzyga je na korzyść przedsiębiorcy^4. Podobnie, art. 11 ust. 1 tej ustawy stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść przedsiębiorcy^4.
Zasada ta nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Art. 10 ust. 3 ustawy przewiduje wyjątki, kiedy nie stosuje się zasady rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść przedsiębiorcy, m.in. gdy w postępowaniu uczestniczą podmioty o spornych interesach lub wynik postępowania ma bezpośredni wpływ na interesy osób trzecich, gdy odrębne przepisy wymagają od przedsiębiorcy wykazania określonych faktów, lub gdy wymaga tego ważny interes publiczny, w tym istotne interesy państwa, a w szczególności jego bezpieczeństwa, obronności lub porządku publicznego^4.
Prawo do zawieszenia działalności gospodarczej
Przedsiębiorcy mają prawo do czasowego zawieszenia działalności gospodarczej. W okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej^4. Jednocześnie przedsiębiorca w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej zachowuje szereg uprawnień: może wykonywać wszelkie czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, w tym rozwiązywania zawartych wcześniej umów; może przyjmować należności i jest obowiązany regulować zobowiązania, powstałe przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej; może zbywać własne środki trwałe i wyposażenie; ma prawo albo obowiązek uczestniczyć w postępowaniach sądowych, postępowaniach podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej; może osiągać przychody finansowe, także z działalności prowadzonej przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej^4.
To uprawnienie ma istotne znaczenie praktyczne, ponieważ umożliwia przedsiębiorcom czasowe wstrzymanie działalności bez konieczności jej formalnego zakończenia. Jest to szczególnie ważne w sytuacjach przejściowych trudności ekonomicznych, w okresach sezonowego spadku popytu lub podczas reorganizacji przedsiębiorstwa.
Swoboda kształtowania umowy spółki handlowej
Istotnym uprawnieniem przedsiębiorców jest możliwość kształtowania treści umowy spółki handlowej zgodnie z ich potrzebami i oczekiwaniami. W Kodeksie spółek handlowych brak jest wyraźnej normy, która odnosi się do granic swobody umowy spółki handlowej, z wyjątkiem przepisów o spółce akcyjnej (art. 304 § 3 i 4 KSH)^1. Kwestię tę należy potraktować jako nieuregulowaną w KSH i lukę w regulacji wypełnić przez odesłanie do art. 3531 KC^1. Wspólnicy mogą zatem ustalić treść umowy spółki handlowej według własnego uznania, byle jej treść lub cel nie sprzeciwiały się ustawie, właściwości (naturze) stosunku prawnego oraz zasadom współżycia społecznego^1.
Swoboda kształtowania umowy spółki handlowej doznaje jednak pewnych ograniczeń. W polskim prawie handlowym obowiązuje zasada numerus clausus umów spółek handlowych i typów spółek handlowych, co oznacza, że wspólnicy mogą zawrzeć umowę jednej ze wskazanych ustawą spółek handlowych, a nie mogą tworzyć samodzielnie typów spółek handlowych^1. Ponadto, Kodeks spółek handlowych wskazuje wyraźnie, jakie elementy powinny znaleźć się w umowie spółki handlowej, w tym obligatoryjne postanowienia dla poszczególnych typów spółek handlowych^1.
Obowiązki przedsiębiorców w świetle przepisów prawa handlowego
Obok szeregu uprawnień, prawo handlowe nakłada na przedsiębiorców również liczne obowiązki, które mają na celu zapewnienie uczciwej konkurencji, ochronę konsumentów oraz przejrzystość obrotu gospodarczego.
Obowiązek działania zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji i dobrymi obyczajami
Podstawowym obowiązkiem przedsiębiorcy jest wykonywanie działalności gospodarczej zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji, poszanowania dobrych obyczajów oraz słusznych interesów innych przedsiębiorców i konsumentów, a także poszanowania oraz ochrony praw i wolności człowieka^4. Obowiązek ten wynika z art. 9 ustawy Prawo przedsiębiorców i stanowi wyraz zasady, że wolność gospodarcza nie może być wykorzystywana do działań sprzecznych z normami etycznymi i dobrymi obyczajami obowiązującymi w obrocie gospodarczym.
Działanie zgodnie z zasadami uczciwej konkurencji oznacza powstrzymanie się od praktyk, które mogłyby zniekształcić konkurencję na rynku, takich jak zmowy cenowe, porozumienia ograniczające konkurencję czy nadużywanie pozycji dominującej. Poszanowanie dobrych obyczajów odnosi się do przestrzegania norm etycznych i zwyczajów przyjętych w obrocie gospodarczym, natomiast poszanowanie słusznych interesów innych przedsiębiorców i konsumentów dotyczy unikania działań, które mogłyby naruszać te interesy, np. poprzez stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych lub klauzul abuzywnych w umowach z konsumentami.
Obowiązki rejestracyjne i identyfikacyjne
Przedsiębiorcy podlegają również obowiązkom rejestracyjnym i identyfikacyjnym. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców, działalność gospodarczą można podjąć w dniu złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo po dokonaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej^4. Obowiązek rejestracji działalności gospodarczej służy zapewnieniu jawności i bezpieczeństwa obrotu gospodarczego, umożliwiając identyfikację podmiotów uczestniczących w tym obrocie.
Ponadto, zgodnie z art. 20 ustawy Prawo przedsiębiorców, identyfikacja przedsiębiorcy w urzędowych rejestrach następuje na podstawie numeru identyfikacji podatkowej (NIP)^4. Przedsiębiorca ma obowiązek umieszczać NIP w oświadczeniach skierowanych w zakresie wykonywanej działalności gospodarczej do oznaczonych osób i organów oraz posługiwać się tym numerem w obrocie prawnym i gospodarczym^4. Dodatkowo, przedsiębiorca oferujący towary lub usługi w sprzedaży bezpośredniej lub sprzedaży na odległość za pośrednictwem środków masowego przekazu, sieci teleinformatycznych lub druków bezadresowych ma obowiązek umieszczać w ofercie co najmniej swoją firmę, numer identyfikacji podatkowej (NIP) oraz siedzibę albo adres^4. Obowiązki te służą zapewnieniu przejrzystości obrotu gospodarczego i ochronie kontrahentów przedsiębiorcy.
Obowiązki w okresie zawieszenia działalności
Przedsiębiorca, który zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej, podlega określonym ograniczeniom i obowiązkom. W okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej^4. Jednocześnie jest on zobowiązany do regulowania zobowiązań powstałych przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej oraz do wykonywania wszelkich obowiązków nakazanych przepisami prawa^4.
Przedsiębiorca w okresie zawieszenia podlega również kontroli na zasadach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą^4. Oznacza to, że zawieszenie działalności nie zwalnia przedsiębiorcy z obowiązku poddania się kontrolom przeprowadzanym przez uprawnione organy, które mogą weryfikować, czy przedsiębiorca faktycznie nie wykonuje działalności gospodarczej oraz czy wywiązuje się z obowiązków, które nadal ciążą na nim w okresie zawieszenia.
Ochrona prawna przedsiębiorców
Polski system prawny przewiduje różne mechanizmy ochrony prawnej przedsiębiorców, które mają na celu zabezpieczenie ich interesów w relacjach z organami administracji publicznej oraz innymi uczestnikami obrotu gospodarczego.
Zasada zaufania do przedsiębiorcy
Istotnym elementem ochrony prawnej przedsiębiorców jest zasada zaufania do przedsiębiorcy, wyrażona w art. 10 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców. Zgodnie z tym przepisem, organ kieruje się w swoich działaniach zasadą zaufania do przedsiębiorcy, zakładając, że działa on zgodnie z prawem, uczciwie oraz z poszanowaniem dobrych obyczajów^4. Zasada ta stanowi istotną gwarancję procesową dla przedsiębiorców w relacjach z organami administracji publicznej, wprowadzając domniemanie działania przedsiębiorcy zgodnie z prawem.
Zasada zaufania do przedsiębiorcy znajduje rozwinięcie w zasadzie rozstrzygania wątpliwości faktycznych i prawnych na korzyść przedsiębiorcy, która została omówiona wcześniej. Obie te zasady mają na celu zabezpieczenie przedsiębiorców przed arbitralnymi decyzjami organów administracji publicznej oraz zapewnienie im pewności prawnej w prowadzeniu działalności gospodarczej.
Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców
Ochronę prawną przedsiębiorców wzmacnia instytucja Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, wprowadzona przez ustawę Prawo przedsiębiorców. Zgodnie z art. 16 ust. 1 tej ustawy, na straży praw mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców stoi Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców^4. Zakres i sposób działania Rzecznika określają odrębne przepisy^4.
Wprowadzenie instytucji Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców stanowi odpowiedź na potrzebę wzmocnienia ochrony praw mniejszych podmiotów gospodarczych, które często dysponują ograniczonymi zasobami i możliwościami samodzielnego dochodzenia swoich praw. Rzecznik pełni funkcję swoistego „ombudsmana przedsiębiorców”, podejmując działania na rzecz ochrony ich praw oraz interweniując w przypadkach, gdy te prawa są naruszane przez organy administracji publicznej.
Różnice między spółką cywilną a spółką handlową
W kontekście praw i obowiązków przedsiębiorców istotne znaczenie ma rozróżnienie między spółką cywilną a spółką handlową, ponieważ podmioty te podlegają odmiennym regulacjom prawnym i mają różny status w obrocie gospodarczym.
Spółka cywilna stanowi umowę wspólników i nie skutkuje powstaniem odrębnej jednostki organizacyjnej, natomiast spółka handlowa ma charakter założycielsko-organizacyjny i prowadzi do powstania jednostki organizacyjnej^1. W spółce cywilnej przedsiębiorcami są wspólnicy, a sama spółka nie posiada zdolności prawnej, podczas gdy w spółce handlowej to spółka jest przedsiębiorcą i posiada zdolność prawną^1.
Wspólnicy spółki cywilnej zobowiązują się dążyć do osiągnięcia celu gospodarczego, natomiast wspólnicy spółki handlowej zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu, który nie musi mieć charakteru gospodarczego^1. Spółka cywilna nie podlega wpisowi do rejestru, lecz wspólnicy podlegają wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej (wpis jest deklaratoryjny), podczas gdy spółka handlowa podlega wpisowi do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, a wpis ma charakter konstytutywny^1. W przypadku spółki cywilnej wymagana jest forma pisemna jedynie ad probationem, natomiast dla spółki handlowej wymagana jest forma pisemna ad solemnitatem lub dalej idąca (forma aktu notarialnego), ewentualnie forma elektroniczna^1.
Różnice te mają istotne znaczenie praktyczne, gdyż determinują zakres praw i obowiązków przedsiębiorców działających w formie spółki cywilnej lub spółki handlowej. Wybór odpowiedniej formy prowadzenia działalności gospodarczej powinien uwzględniać specyfikę planowanego przedsięwzięcia, skalę działalności, liczbę wspólników oraz ich preferencje co do zakresu odpowiedzialności za zobowiązania.
Zakończenie
Polski system prawa handlowego tworzy kompleksowe ramy prawne określające prawa i obowiązki przedsiębiorców. Fundamentem tego systemu jest konstytucyjna zasada wolności działalności gospodarczej, która znajduje rozwinięcie w licznych przepisach ustaw zwykłych, w szczególności w ustawie Prawo przedsiębiorców oraz Kodeksie spółek handlowych. Przepisy te przyznają przedsiębiorcom szereg uprawnień mających na celu umożliwienie im swobodnego prowadzenia działalności gospodarczej, jednocześnie nakładając na nich obowiązki służące zapewnieniu uczciwej konkurencji, ochronie konsumentów oraz przejrzystości obrotu gospodarczego.
Istotnym elementem systemu ochrony prawnej przedsiębiorców są zasady zaufania do przedsiębiorcy oraz rozstrzygania wątpliwości faktycznych i prawnych na korzyść przedsiębiorcy, a także instytucja Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Mechanizmy te mają na celu zabezpieczenie przedsiębiorców przed arbitralnymi decyzjami organów administracji publicznej oraz zapewnienie im pewności prawnej w prowadzeniu działalności gospodarczej.
Warto zauważyć, że polski system prawa handlowego podlega ciągłej ewolucji, której celem jest dostosowanie regulacji prawnych do zmieniających się warunków społeczno-gospodarczych oraz potrzeb przedsiębiorców. Wejście w życie pakietu ustaw tworzących Konstytucję Biznesu stanowiło ważny krok w kierunku wzmocnienia pozycji przedsiębiorców oraz uproszczenia zasad prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce. Dalsze reformy w tym zakresie powinny zmierzać do jeszcze pełniejszego urzeczywistnienia konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej oraz stworzenia warunków sprzyjających rozwojowi przedsiębiorczości.
[^1]: https://www.ksiegarnia.beck.pl/media/product_custom_files/2/0/20931-prawo-handlowe-katarzyna-bilewska-fragment.pdf
[^2]: https://kancelaria-skarbiec.pl/prawo-handlowe/
[^3]: https://www.edukacjaprawnicza.pl/uprawnienia-i-obowiazki-przedsiebiorcow-w-nowej-ustawie-prawo-przedsiebiorcow/
[^4]: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20180000646/T/D20180646L.pdf
[^5]: https://mf-arch2.mf.gov.pl/documents/764034/6375632/20180502_ustawa_prawo_przedsiebiorcow.pdf
